Nghị định thư nâng cấp hiệp định thương mại tự do Peru–Trung Quốc, được ký tại Lima ngày 14 tháng 11 năm 2024, có hiệu lực từ ngày 1 tháng 11 năm 2026 (Sắc lệnh tối cao số 012-2026-MINCETUR, công bố trên El Peruano ngày 27 tháng 10 năm 2026). Nghị định thư viết lại hoặc sửa đổi bảy chương của hiệp định có hiệu lực từ năm 2010 và bổ sung năm chương mới. Thuế suất ưu đãi đối với hàng hóa từ Trung Quốc không thay đổi. Đối với nhà nhập khẩu, những thay đổi nằm ở quy định và chứng từ về xuất xứ và hải quan — còn phần lớn các thủ tục quen thuộc vẫn được giữ nguyên. Dưới đây là những điều cần biết trước lô hàng tiếp theo từ Trung Quốc đến Peru.

Nội dung không thay đổi: thuế suất
Nghị định thư thay thế các chương về quy tắc xuất xứ, thủ tục hải quan và tạo thuận lợi thương mại, thương mại dịch vụ, đầu tư và sở hữu trí tuệ; sửa đổi các chương về biện pháp vệ sinh và kiểm dịch động thực vật và về nhập cảnh tạm thời của doanh nhân; đồng thời bổ sung các chương mới về thương mại điện tử, cạnh tranh, hợp tác về tiêu chuẩn và đánh giá sự phù hợp, chuỗi cung ứng toàn cầu, môi trường và thương mại. Nghị định thư không sửa đổi các biểu thuế, trong đó các đợt cắt giảm cuối cùng theo lộ trình tại Peru đã có hiệu lực từ ngày 1 tháng 1 năm 2026, nên thuế suất ưu đãi cho từng sản phẩm vẫn giữ nguyên.
Để được hưởng thuế suất ưu đãi, doanh nghiệp vẫn cần chứng từ chứng nhận xuất xứ: giấy chứng nhận xuất xứ do cơ quan có thẩm quyền tại Trung Quốc cấp hoặc, đối với lô hàng nhỏ, bản khai xuất xứ của nhà xuất khẩu hoặc nhà sản xuất.
Giấy chứng nhận xuất xứ: nội dung mới và nội dung giữ nguyên
Như trước đây, giấy chứng nhận được cấp trước hoặc tại thời điểm xuất khẩu, được lập bằng tiếng Anh và có giá trị trong một năm kể từ ngày cấp; trong những trường hợp ngoại lệ — ví dụ khi sai sót khiến giấy chứng nhận không được cấp vào thời điểm xuất khẩu — giấy chứng nhận có thể được cấp sau đó. Điểm mới: giấy chứng nhận cấp sau như vậy phải ghi dòng chữ "ISSUED RETROSPECTIVELY"; một giấy chứng nhận có thể áp dụng cho một hoặc nhiều mặt hàng được gửi đi cùng thời điểm hoặc vào các thời điểm gần nhau (văn bản cũ quy định hàng hóa trong cùng một lô hàng); và mẫu giấy chứng nhận cũng được thay mới.
Mẫu cũ chỉ cho phép tối đa 20 mặt hàng trên mỗi giấy chứng nhận. Theo Bộ Thương mại Trung Quốc, giới hạn này được bãi bỏ: bản tiếng Anh và tiếng Tây Ban Nha của mẫu mới không quy định số lượng tối đa, trong khi bản tiếng Trung đề cập tối đa 50 mặt hàng. Nghị định thư quy định bản tiếng Anh được ưu tiên áp dụng khi có khác biệt, nhưng với đơn hàng có nhiều dòng hàng, doanh nghiệp nên xác nhận với cơ quan cấp tại Trung Quốc.
Một điểm mới khác: khi không có nghi ngờ về xuất xứ hàng hóa, các lỗi sao chép nhỏ trên giấy chứng nhận hoặc sai khác so với chứng từ nhập khẩu khác sẽ không dẫn đến việc từ chối giấy chứng nhận thực sự tương ứng với hàng hóa, dù hải quan vẫn có thể tiến hành xác minh xuất xứ. Văn bản mới cũng quy định rõ rằng giấy chứng nhận mang tên hoặc con dấu của cơ quan cấp chưa được thông báo trước cho nước còn lại sẽ bị từ chối.
Các quy tắc xuất xứ cụ thể mặt hàng (Phụ lục 3-A) đã được chuyển đổi sang phiên bản năm 2022 của Hệ thống hài hòa: phụ lục sử dụng các mã như 8517.13 và 8485.10 được bổ sung trong phiên bản đó. Ví dụ, pin lithium-ion (8507.60) đáp ứng quy tắc xuất xứ khi có hàm lượng giá trị khu vực ít nhất 50%, còn máy tính (nhóm 84.71) đáp ứng khi tất cả nguyên liệu không có xuất xứ được phân loại vào nhóm khác. Giấy chứng nhận thể hiện mã sáu chữ số: hãy kiểm tra để bảo đảm mã này khớp với sáu chữ số đầu của mã trên tờ khai nhập khẩu.
Giấy chứng nhận được cấp trước ngày 1 tháng 11 năm 2026 theo quy định cũ vẫn có thể sử dụng trong thời hạn hiệu lực. Hai nước cũng sẽ trao đổi dữ liệu xuất xứ bằng phương thức điện tử; cho đến khi hệ thống đó hoạt động, mỗi nước cho phép nước còn lại truy cập trực tuyến để kiểm tra các giấy chứng nhận mình đã cấp.
Lô hàng nhỏ: bản khai xuất xứ cho trị giá đến 600 USD
Như trước đây, lô hàng có trị giá hải quan không vượt quá 600 USD (hoặc mức cao hơn do nước nhập khẩu quy định) có thể sử dụng bản khai xuất xứ thay cho giấy chứng nhận. Nhà xuất khẩu hoặc nhà sản xuất ký bản khai này dưới dạng văn bản in riêng, đi kèm hóa đơn thương mại và ghi số đăng ký hoặc mã số thuế của mình. Bản khai áp dụng cho hàng hóa thuộc một tờ khai nhập khẩu, tối đa 20 mặt hàng, và có giá trị trong một năm. Việc chia một đơn hàng lớn thành nhiều lô hàng nhỏ để không vượt ngưỡng có thể dẫn đến bị từ chối hưởng ưu đãi.
Quá cảnh qua nước thứ ba
Hàng hóa vẫn giữ nguyên xuất xứ khi đi qua các nước khác — có hoặc không có chuyển tải hay lưu kho tạm thời tối đa ba tháng — miễn là vẫn chịu sự kiểm soát của hải quan tại đó và chỉ trải qua các hoạt động dỡ hàng, xếp lại hàng, đóng gói lại hoặc các hoạt động nhằm bảo quản hàng hóa trong tình trạng tốt. Hải quan Peru có thể yêu cầu chứng từ vận tải cho toàn bộ hành trình và, nếu hàng hóa được lưu kho trên đường đi, chứng từ hải quan của nước quá cảnh hoặc các chứng từ khác được hải quan chấp nhận. Đối với hàng hóa lưu kho tại Hồng Kông, từ ngày 12 tháng 1 năm 2026, giấy chứng nhận không gia công, chế biến do Hải quan Hồng Kông cấp có thể được dùng làm bằng chứng này.
Nếu giấy chứng nhận đến muộn
Nếu hàng hóa được nhập khẩu mà chưa có giấy chứng nhận, nhà nhập khẩu có thể đề nghị hoàn phần thuế nộp thừa trong vòng một năm kể từ khi nhập khẩu, khi xuất trình giấy chứng nhận hợp lệ. Điều này chỉ áp dụng nếu nhà nhập khẩu đã khai báo hàng hóa đủ điều kiện hưởng thuế suất ưu đãi trước khi hàng được giải phóng; nếu không khai báo như vậy thì sẽ không được hoàn thuế, ngay cả khi xuất trình giấy chứng nhận sau đó.
Hải quan: xác định trước trong vòng 90 ngày
Chương mới về hải quan giữ nguyên cơ chế xác định trước do cơ quan hải quan — tại Peru là SUNAT — thực hiện trước khi nhập khẩu về phân loại mã số hàng hóa và việc hàng hóa có xuất xứ hay không, đồng thời quy định cùng một thời hạn cho cả hai nội dung: 90 ngày sau khi nhận đủ thông tin cần thiết. Văn bản cũ quy định thời hạn 150 ngày đối với việc xác định trước về xuất xứ. Hải quan có thể yêu cầu người đề nghị phải có đại diện hoặc đăng ký tại lãnh thổ của mình.
Cam kết trong văn bản cũ về các thủ tục cho phép giải phóng hàng trong vòng 48 giờ kể từ khi hàng đến, có một số ngoại lệ, không còn trong chương mới: chương này yêu cầu có thủ tục để giải phóng hàng nhanh nhất có thể sau khi hàng đến và đáp ứng đầy đủ các yêu cầu, đồng thời giữ nguyên việc cho phép giải phóng hàng trước khi xác định chính thức số thuế phải nộp nếu có khoản bảo đảm đầy đủ.
Những việc cần làm cho lô hàng tiếp theo
Yêu cầu nhà xuất khẩu — nhà máy hoặc công ty thương mại gửi hàng — làm thủ tục cấp giấy chứng nhận xuất xứ trước hoặc tại thời điểm gửi hàng, bằng tiếng Anh, với mã sáu chữ số khớp với tờ khai nhập khẩu của doanh nghiệp. Khai hưởng thuế suất ưu đãi trên tờ khai nhập khẩu trước khi hàng được giải phóng, đồng thời lưu giữ hồ sơ nhập khẩu, bao gồm bản sao giấy chứng nhận, trong ít nhất ba năm: văn bản mới quy định rõ đây là nghĩa vụ của nhà nhập khẩu. Nếu hàng hóa được chuyển tải hoặc lưu kho trên đường đi, hãy lưu giữ chứng từ vận tải cho toàn bộ hành trình. Nếu mã số thuế quan của sản phẩm chưa rõ — ví dụ màn hình tương tác tích hợp máy tính — hãy cân nhắc đề nghị SUNAT xác định trước khi đặt đơn hàng lớn. Các thủ tục của SUNAT và hệ thống của các cơ quan cấp tại Trung Quốc có thể cần một thời gian để cập nhật theo văn bản mới: trước khi gửi hàng, hãy hỏi nhà xuất khẩu sẽ sử dụng mẫu giấy chứng nhận nào và kiểm tra các thông báo của SUNAT.
Chúng tôi hỗ trợ như thế nào
Trước khi sản xuất, chúng tôi xác nhận với nhà xuất khẩu rằng sản phẩm của doanh nghiệp có thể được cấp giấy chứng nhận xuất xứ hay không và giấy chứng nhận sẽ ghi mã nào; trước khi gửi hàng, chúng tôi đối chiếu chứng từ với hàng hóa. Đại lý hải quan của doanh nghiệp tại Peru thực hiện thông quan hàng hóa; chúng tôi chuẩn bị những gì họ cần.
Nguồn tham khảo
Nghị định thư tối ưu hóa Hiệp định thương mại tự do Peru–Trung Quốc và các phụ lục kèm theo (Phụ lục kèm theo 1: Chương 3 mới, Quy tắc xuất xứ và thủ tục thực hiện liên quan đến xuất xứ, cùng các Phụ lục 3-A và 3-B; Phụ lục kèm theo 2: Chương 4 mới, Thủ tục hải quan và tạo thuận lợi thương mại), văn bản hiệp định năm 2009 và trang về chương trình tạo thuận lợi chuyển tải qua Hồng Kông, do Bộ Ngoại thương và Du lịch Peru công bố tại acuerdoscomerciales.gob.pe; Sắc lệnh tối cao số 012-2026-MINCETUR (El Peruano, ngày 27 tháng 10 năm 2026); Bộ Thương mại Trung Quốc: họp báo ngày 29 tháng 10 năm 2026 và bản giải thích nghị định thư được công bố ngày 15 tháng 11 năm 2024.
Tính thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng cho lô hàng của quý doanh nghiệp